Ad

विचार / बिमर्श

शिक्षा आयोगलाई सुझाव

शिक्षा आयोगलाई सुझाव

शिक्षामा कृयाशिल विभिन्न ३ सय ३२ संस्थाका तर्फबाट शिक्षाका लागि राष्ट्रिय अभियान नेपाल एनसिई–नेपालको अगुवाईमा उच्चस्तरीय राष्ट्रिय शिक्षा आयोगलाई सुझाव दिईएको छ । सोमबार एक कार्यक्रम गरी आयोगका सदस्य सचिव समेत रहेका शिक्षा मन्त्रालयका सहसचिव डा. हरिप्रसाद लम्साललाई उक्त सुझाव हस्तान्तरण गरियो...

भूगोलको परिभाषा

भूगोलको परिभाषा

एउटा कवि हुनुको अर्थ, एउटा इमान्दार सत्यसित सम्बद्ध हुनु हो, कवि विजयराज भट्टराईका कविताहरु  विशेष सत्यसित समाहित हुने गर्छन् ।  यही सत्य नै मानिसको सब भन्दा ठूलो अभिष्ट भएकोले कवि भट्टराई त्यो अभिष्टप्रति संधै प्रतिवद्ध हुनुहुन्छ – भट्टराइका बारेमा कवि ईश्वरवल्लभको धारणा । मानवीय...

सामुदायिक विद्यालय सुधारको अभियान

सामुदायिक विद्यालय सुधारको अभियान

सामुदायिक विद्यालय भनेका दलित, गरीव कमजोरका विद्यालय हुन् । हुने खानेका त बोर्डिङ्मा पठाउँछन्, बाहिर पनि पढाउँछन् । डोटी जिल्लाको हकमा पनि त्यही कुरा लाग छ । गाउँमै भएको विद्यालयमा पढाउने भनेको त कमजोर मान्छेले मात्रै हो । त्यसैले ती दलित कमजोरलाई कसरी अगाडी बढाउने भन्ने नै अहिलेको चुनौती हो । कु...

यो कस्तो शिक्षा हो ?

यो कस्तो शिक्षा हो ?

डा. नकुल बानियाँ शिक्षा मन्त्रालयका विभिन्न निकायमा रही २५ बर्ष कार्य गरेका बानियाँ २ वर्ष अघि निवृत्त भए पनि शिक्षाकै विभिन्न मुद्धाको अध्ययन अनुसन्धानमा सकृय छन् । २०१६ सालमा मकवानपुरको हटियामा जन्मेका उनी पछिल्लो समय शिक्षण विधि र प्राविधिक शिक्षाका विषयको अनुसन्धानमा कृयाशिल छन् । २ वटा पुस्तक स...

आधारभूत तहको परीक्षा : स्थानीय निकायको अवसर र चुनौति

आधारभूत तहको परीक्षा : स्थानीय निकायको अवसर र चुनौति

काठमाण्डौ महानगरपालिका र शिक्षा कार्यालय काठमाण्डौका बीच कक्षा ८ कै अन्तिम परीक्षाका सम्बन्धमा हुँदै गरेको विवाद पत्रपत्रिकामा आउँदै गर्दा शिक्षा विभागले एक परिपत्र मार्फत कक्षा ८ को अन्तिम परीक्षा स्थानीय निकायहरूले लिने र त्यसमा सहयोग गर्नका लागि शिक्षा कार्यालयहरूलाई परिपत्र ग¥यो । शिक्षा ऐन...

‘शिक्षक फत्फताउँछ, विद्यार्थी निदाउँछ’

‘शिक्षक फत्फताउँछ, विद्यार्थी निदाउँछ’

नेपालको शिक्षाबारेमा थुप्रै प्रकारका समस्याहरु छन्, यी समस्याहरुकै कारण शिक्षा आलोचित बनिरहेको छ । यो बारेमा प्रख्यात साहित्यकारहरुदेखि नवोदित साहित्यकारहरुले समेत बेलाबेलामा आआफ्नो तरिकाले विभिन्न साहित्य रचेका छन् । नेपालको शिक्षाकै विषयमा नवोदित गजलस्रष्टा रतन दर्शनले पनि गजल लेखेका छन् । सोही गज...

स्थानीय तहमा शिक्षा : लगानीका सम्भाव्य स्रोत

स्थानीय तहमा शिक्षा : लगानीका सम्भाव्य स्रोत

देशले संघीयताको अभ्यास गरेसँगै नेपालको संरचना सात प्रदेश, ६ महानगगरपालिका, ११ उपमहानगरपालिका २ सय ७६ नगरपालिका र ४ सय ६० गाउँपालिकामा कायम भएको छ । विगतमा ५ विकास क्षेत्र, १४ अञ्चल र ७५ जिल्ला भनिए तापनि त्यो स्वायत्त स्थानीय तह थिएन । विगत र वर्तमानमा भएको निष्ठतालाई धेरैले आत्मसात् गर्न नसक्नुमा ब...

शिक्षकलाई विद्यार्थीको सिकाइ भन्दा बढी चिन्ता सरकारको !

शिक्षकलाई विद्यार्थीको सिकाइ भन्दा बढी चिन्ता सरकारको !

सामुदायिक शिक्षा विग्रियो । राज्यको लगानी खेर गयो । सामुदायिक विद्यालयको सिकाइ क्रमश कमजोर हुँदैछ । सामुदायिक शिक्षाको चासो राख्ने जो कसैले हरेक दिन यही कुरा गरिरहेको छ । जसले जहाँ लेख्न सक्छ, त्यहाँ लेखेको छ । जो जहाँ बोल्न सक्छ, त्यो बोलेको छ । विग्रिएको चिन्ता गरेको छ । विग्रियो भन्दै चासो व्यक्त...

विद्यालय शिक्षा स्थानीय तहमा, चुनौती श्रोतकै

विद्यालय शिक्षा स्थानीय तहमा, चुनौती श्रोतकै

यस अघिको गठवन्धन सरकारमा अर्थ र शिक्षा मन्त्रालय माओवादी केन्द्रको भागमा थियो । मन्त्री थिए क्रमशः कृष्ण बहादुर महरा र धनीराम पौडेल । गिरीराजमणि पोखरेलको पालामा जारी शिक्षा ऐन आठौं संशोधनले अस्थायी शिक्षकलाई आयोगद्धारा स्थायी पक्रिया शुरु गर्ने र परीक्षा दिन नचाहनेलाई गोल्डेन हेण्डसेक सहित विदाई गर्...

लेमिनेशन शुल्क समेत उठाउन नसक्ने सर्टिफिकेट

लेमिनेशन शुल्क समेत उठाउन नसक्ने सर्टिफिकेट

रीता खत्री, समसामयिक विषयमा केन्द्रीत रहेर कविता लेख्ने कवयित्री हुन् । प्रस्तुत कवितामा शैक्षिक बेरोजगारको कथा छ, भयाभह अवस्थाको चित्रण छ । हातमा शैक्षिक योग्यताका प्रमाणपत्रहरुको थेलीका थेली भएर पनि राजनीतिक दलहरुको भागबण्डा, आफन्तहरुलाई प्राथमिकताको सिकारमा निमुखा युवाहरु परिरहेका छन् । यस्तै चित...

चुनावी घोषणापत्रमा शिक्षा र सम्बोधन गर्ने विषय

चुनावी घोषणापत्रमा शिक्षा र सम्बोधन गर्ने विषय

भूमिकाः नेपालको संविधान २०७२ अनुसार पहिलो पटक प्रतिनिधिसभा र प्रदेशसभाको निर्वाचन आगामी मंसिर १० र २१ गते दुईचरणमा सम्पन्न हुदैछ । पहिलो चरणको निर्वाचनको लागि निर्धारित मिति आउन अब नौ दिनमात्रै बाँकी छ । निर्वाचनमा होमिएका उम्मेदवारहरु आ–आफ्नो क्षेत्रका जनता सामु मत माग्न असारको पन्ध्र झै च...

योजनावद्ध चेपुवामा सामुदायिक शिक्षा

योजनावद्ध चेपुवामा सामुदायिक शिक्षा

यो वर्ष निर्वाचन वर्ष नै भयो । चुनावले सबै क्षेत्र प्रभावित भएकै छन् । विकास निर्माणमा निर्वाचन जोडिएको छ । सबैभन्दा बढी निर्वाचन लागेको छ, शिक्षामा । चुनाव हुनुभन्दा तीन महिना अघिबाट आचार संहिताको प्रसंग उठाएर शिक्षा कार्यालय विजिनेस बन्द गर्छ । स्थानीय तहमा माध्यमिक शिक्षासम्मको जिम्मेवारी संविधान...

सार्वजनिक शिक्षा सुधारमा कमजोर राजनीतिक भूमिका

सार्वजनिक शिक्षा सुधारमा कमजोर राजनीतिक भूमिका

प्रदेश नम्बर २ बाहेकका स्थानीय सरकारहरू गठन भएको ६ महिना भन्दा बढी भइसकेको छ । देशको राजनीतिक माहौल चुनावमय भइरहेको छ । राजनीतिक दलहरू गठबन्धन मार्फत चुनाव जित्ने अभियानमा छन् । स्वभावैले स्थानीय सरकारका जनप्रतिनिधिहरूलाई पनि यतिखेर चुनाव लागेको छ । दलका घोषणापत्र र उम्मेदवारहरू समेतले बाँडेका सपनाक...

राजपत्र विपरित शिक्षक विज्ञापन र चर्किएको विरोध

राजपत्र विपरित शिक्षक विज्ञापन र चर्किएको विरोध

सामुदायिक शिक्षाको विकास र विस्तारका लागि देशमा हरेक वर्ष विभिन्न कार्यक्रम हुन्छन् । तर प्रतिफल निरासाजनक प्राप्त हुने गरेको छ । शिक्षाको ईतिहासतिर लाग्दा म जस्तो बालक शिक्षकले ( आन्तरिकमा परेको अस्थायी शिक्षक संघर्ष समितीका जिम्मेवार शिक्षकको भनाई अनुसार ) व्याख्या गर्दा काँचो होला । त्यसैले त्यो...

मास्टरको सरुवा पत्र

मास्टरको सरुवा पत्र

शिक्षक होऊन् या प्रअ, अनि अन्य कुनै मानिस । मानिसलाई आपतविपत पर्न सक्छ । त्यो बेलामा आफूले जस्तो व्यवहार, बोली गरिन्छ, त्यसका परिणाम पनि त्यही अनुसारकै हुनेमा दुईमत नहोला । भनिन्छ, जे रोपिन्छ, त्यही फल्छ, सिस्नो रोपेर तुलसीको अपेक्षा गर्नु मुर्खता हो । तर समाजमा भने यस्तो अपेक्षा गर्ने स्वभाव र प्रक...